Kopa Ornontowicka – słodka wizytówka Gminy

Kopa Ornontowicka jest deserem, który wpisał się trwale w tradycję i historię Ornontowic. Znana jest od ponad 45 lat, a pamięć o niej sięga rodziny Hengenscheidtów zamieszkującej Pałac w Ornontowicach. W latach powojennych przygotowywanie kopy częściowo zanikło. Wpływ na to miał brak niezbędnych składników: drogich i trudnych do nabycia w sklepach. Jednak nadal pamiętano i przekazywano kolejnym pokoleniom przepis na ten smaczny deser.

Do tradycji przygotowywania tego deseru powrócono w latach 70. XX wieku, kiedy w paczkach przysyłanych od rodzin czy znajomych z Niemiec, a później również w Peweksach, pojawiły się puszki ananasa, kokos i rodzynki. Produkty mleczne zazwyczaj pochodziły od okolicznych gospodarzy, a jajka od własnych kur. Obecnie wszystkie produkty są powszechnie dostępne. Najważniejsze, aby składniki były świeże i dobre gatunkowo. Wszelkie innowacje, głownie dotyczące przyozdobienia deseru, nie zmieniają smaku i kształtu kopy. Deser od kilkudziesięciu lat przygotowywany jest według ściśle przestrzeganego i jedynego przepisu.

Kopa Ornontowicka uważana jest za wykwintny i drogi deser, dlatego początkowo podawana była wyłącznie podczas uroczystości weselnych. Wraz ze zwiększeniem się dostępności do składników, deser przygotowuje się przy okazji wszystkich ważnych uroczystości zarówno organizowanych
w domach, a także podczas lokalnych imprez o charakterze kulinarnym. W Ornontowicach, w każdym domu przynajmniej jedna osoba potrafi przygotować kopę według sprawdzonej i utrwalonej przez lata receptury. Wywiady etnograficzne przeprowadzone z mieszkańcami Ornontowic potwierdzają, że kopa wpisała się w tradycję kulinarną, historię miejscowości i stała się jej wizytówką.

Kopa przygotowywana przez Koło Gospodyń Wiejskich z Ornontowic zwycięża w wielu lokalnych konkursach kulinarnych. W 2006 roku na I Festiwalu Kuchni Śląskiej w kategorii „amatorzy” Panie z KGW otrzymały „Złoty Durszlak” za przygotowanie deseru. Następnie przez dwa lata podczas kolejnych Festiwali Kuchni Śląskiej nadal dzierżyły pierwsze miejsca i tym samym otrzymały tytuł Eksperta Śląskich Smaków. Sława kopy rozpoczęła się więc od dnia festiwalu, następnym krokiem było powołanie Śląskiej Kapituły Smaku, która miała zająć się promocją dziedzictwa kulinarnego.

Lokalna cukiernia od 2008 roku, kiedy to do listy swoich produktów dodała kopę, stała się jedynym miejscem w województwie śląskim, w którym na co dzień można skosztować tego specjału. Dzięki Kopie Ornontowickiej oraz lokalnej cukierni, Ornontowice znalazły się na szlaku kulinarnym województwa śląskiego, który został umieszczony w przewodniku wydanym przez Śląską Organizację Turystyczną „Szlak kulinarny Śląskie Smaki”.

Kopa Ornontowicka – ciasto tradycyjne, wielokrotnie zauważane i nagradzane, jego początki ściśle związane są z historią gminy, gości prawie w każdym domu w Ornontowicach – to tylko kilka argumentów, które skłoniły ARTerię – Centrum Kultury i Promocji wraz z Samorządem Gminy Ornontowice do złożenia wniosku o wpisanie jej na Listę Produktów Tradycyjnych. I tak 21 grudnia 2012 roku Kopa znalazła się na liście Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Teraz w okolicy nie ma chyba osoby, która by nie słyszała o kopie i nie kojarzyła jej z Ornontowicami. Jeśli takowa by się jednak znalazła zapraszamy na kanał youtube: ARTeria Ornonttowice, gdzie można zobaczyć film, jak przyrządzić Kopę Ornontowicką.

Zaproszenia na pokazy i konkursy płyną wciąż z różnych miejsc. Nasze członkinie występowały już na antenie TVN Turbo i TVP 3. Artykuł o Kopie Ornontowickiej ukazał się na stronie Onetu. Kopa była przygotowywana w programie telewizyjnym Remigiusza Rączki – „Rączka Gotuje”, gościła także na pokazie w Bytomiu w ramach wystawy „Przy kuchennym stole – wnętrza i smaki kuchni śląskiej” i to tylko niewielka część miejsc z listy, gdzie kopa podbiła serca organizatorów różnych przedsięwzięć.

Chociażby w tym roku w listopadzie Aleksandra Malczyk – dyrektor ARTerii Centrum Kultury i Promocji w Ornontowicach oraz pani Bronisława Porembska – Koło Gospodyń Wiejskich, gościły w programie „Dej Pozór” w TVP3 Katowice, gdzie rozmawiano o pysznościach kuchni śląskiej, dlatego nie mogło tam zabraknąć naszej Kopy.